2

Mùa hè đầu tiên của đời sinh viên (cùng mùa hè mà tôi và anh
ta gặp nhau ở trường dạy lái xe), anh ta trở về Kobe, và gặp lại nàng hầu như
mỗi ngày. Nàng lái xe đưa anh đi chơi. Họ sờ soạng nhau như ngày xưa cũ. Nhưng
anh không khỏi nhận ra rằng đã có điều gì thay đổi. Sự thay đổi không đột ngột.
Theo cách nào đó, mọi cái không có gì thay đổi. Cách nàng nói chuyện, cách nàng
ăn mặc, quan điểm của nàng… dường như tất cả đều như xưa. Nhưng anh không còn
muốn hòa mình trở lại vào cuộc sống cũ. Đó là luật của động lực: từng chút một,
không ngừng, hai người tuột ra khỏi sự đồng bộ trước kia. Và điều này cũng
chẳng tệ hại gì nếu anh ta biết mình đang đi theo chiều hướng nào.

Anh lại cô đơn ở Tokyo, vẫn không thể kết bạn với ai. Thành
phố đông đúc và dơ bẩn, thức ăn vô vị. Anh luôn nghĩ về nàng. Buổi tối, anh
giam mình trong phòng để viết thư cho nàng. Nàng hồi âm lại (dù không thường
xuyên). Những bức thư miêu tả chi tiết đời sống hàng ngày của nàng, anh đọc đi
đọc lại. Nếu không nhờ những bức thư đó, anh dám chắc mình đã phát điên. Anh
hút thuốc và bắt đầu uống rượu. Đôi khi anh thậm chí còn cúp tiết.

Anh đã từng xiết bao mong ước kì nghỉ hè để có thể quay về
quê nhà Kobe! Nhưng đến khi trở về, anh lại càng ngao ngán hơn nữa. Điều khôi
hài là anh chỉ mới ra đi được ba tháng thôi. Tại sao tất cả lại bỗng dưng có vẻ
bụi bặm và lờ đờ đến thế? Thành phố mà anh từng nhớ nhung quá đỗi giờ trông xạc
xài bệ rạc đối với anh, lại thêm một cái thành phố tỉnh lẻ khác chỉ biết việc
của mình, không hơn không kém. Bắt chuyện được với mẹ cũng là một kì công. Đi
đến tiệm cắt tóc mà anh thường cắt hồi còn bé là một viễn cảnh tối tăm. Bờ sông
mà anh thường dắt chó lang thang mỗi ngày là một vùng hoang vu rác rưởi.

Ngay cả việc gặp nàng cũng không làm cho anh khá hơn chút nào.
Điều quái quỷ gì đang diễn ra thế này? Dĩ nhiên là anh vẫn yêu nàng, nhưng như
thế chưa đủ. Đam mê không thể tự nó duy trì mãi mãi. Anh phải dùng đủ mọi cách,
dù cho mối quan hệ hai người có thể bị bóp chết.

Anh quyết định mình phải đặt lại vấn đề tình dục, phải lôi
nó ra khỏi tủ lạnh mà đặt lên bàn. Đó là cơ hội cuối cùng.

“Ba tháng nay anh cô đơn ở Tokyo và chỉ nghĩ đến em. Anh
thật sự yêu em quá rồi. Dù chúng ta xa nhau bao nhiêu, anh thấy cảm giác của
anh vẫn nguyên vẹn. Nhưng khi ta xa nhau, anh thấy mình chênh vênh quá. Tâm
trạng anh u ám. Em có thể không hiểu điều này nhưng anh chưa bao giờ cô đơn đến
thế trong đời anh. Anh cần mối liên kết thực sự với em, như một bằng chứng bảo
đảm rằng dù xa nhau bao nhiêu đi nữa, chúng mình vẫn luôn có mối buộc ràng chắc
chắn.”

Nàng hít một hơi thở sâu và hôn anh. Quá dịu dàng, nàng nói:
“Em xin lỗi. Em không thể cho anh sự trinh trắng của em được. Điều đó khác,
điều này khác. Em có thể làm tất cả cho anh, tất cả, trừ điều này ra. Nếu anh
thực sự yêu em, xin đừng nêu vấn đề này ra nữa.”

Một lần nữa, anh trở lại chủ đề cưới xin.

“Có hai bạn trong lớp em đã đính hôn,” nàng nói. “Nhưng vị
hôn phu của họ đã có việc làm ổn định rồi. Cưới xin đồng nghĩa với trách nhiệm
đấy anh ạ.”

“Anh có thể đảm đương trách nhiệm chứ,” anh nói quả quyết.
“Anh đã vào một trường rất tốt. Anh hứa với em là điểm số anh cũng sẽ rất tốt.
Anh có thể được nhận vào bất cứ công ti hay văn phòng chính phủ nào. Anh sẽ xin
việc bất cứ nơi đâu em nói. Anh có thể làm tất cả nếu anh chú tâm. Vậy cái gì
mới là vấn đề đây?”

Nàng nhắm mắt gục đầu và im lặng. “Em sợ,” một lúc sau nàng
nói, vùi mặt vào lòng tay, thổn thức. “Em rất sợ. Sợ đến mức em không thể chịu
đựng được. Em sợ hãi đời sống, sợ phải xây dựng cuộc sống cho mình. Vài năm nữa
thôi, em phải bước chân vào đời sống thật, em sợ đến phát ốm. Tại sao anh không
hiểu điều đó? Tại sao anh phải hành hạ em như thế này?”

Anh ôm nàng trong tay. “Chẳng có gì phải sợ hãi cả em ạ,”
anh nói. “Anh đang ở đây. Em nhìn đi. Anh cũng sợ như em vậy. Nhưng nếu anh em
mình biết vậy thì chúng ta sẽ vượt qua thôi. Nếu chúng mình chung sức thì chẳng
có gì phải sợ. Chẳng có gì đáng sợ đâu.”

Nàng lắc đầu. “Anh không hiểu đâu. Em là phụ nữ. Em khác
anh. Anh không biết một tí gì cả. Chẳng biết gì.”

Anh chẳng còn gì để nói. Nàng cứ khóc mãi. Và nói một điều
kì lạ nhất: “Nghe này, nếu như duyên anh em mình không trọn, em vẫn nhớ anh mãi
mãi. Thật sự em chẳng bao giờ quên anh. Anh biết là em yêu anh như thế nào mà.
Anh là người đầu tiên em chăm sóc, và chỉ cần ở bên anh là em vui đến thế nào.
Hãy hiểu cho em. Nếu như đây là lời hứa mà anh muốn, em sẽ hứa. Em sẽ ngủ với
anh, nhưng không phải bây giờ mà sau khi lập gia đình, em sẽ ngủ với anh. Em
hứa.”

“Cô ta nói cái quái gì vậy? Nó làm tôi rối trí,” anh nói,
mắt nhìn chằm chằm vào chiếc lò sưởi đang chiếu sáng rực rỡ. Người hầu bàn mang
món primi piatti đi và thêm một thanh củi vào lò sưởi. Những tia lửa kêu tanh
tách. Một cặp trung niên ở bàn kế bên đang cân nhắc chọn món thực đơn tráng
miệng. “Tôi không thể nào hiểu quan niệm của nàng. Tôi trở về nhà mà những lời
đó cứ lởn vởn trong tâm trí. Đơn giản là tôi không thể nào nắm bắt được lí lẽ
của nàng. Anh có hiểu gì không?”

“Tôi chắc cô ta định giữ mình trinh trắng đến tận đêm tân
hôn, nhưng khi đã lập gia đình và chữ trinh không còn là vấn đề quan trọng nữa,
cô ta có thể ăn nằm với anh. Đại khái như thế.”

“À thì đại loại như thế. Tôi chỉ có thể đọc ra thế mà thôi.”

“Độc đáo thật. Tôi nói nàng ta. Và dù sao cũng hợp lí nữa.”

Một nụ cười thoáng nhẹ trên môi anh ta. “Chính xác là có vài
điểm hợp lí.”

“Một cô dâu trinh trắng, một người vợ ngoại tình. Y như tiểu
thuyết cổ điển Pháp. Chỉ có điều không có phòng khiêu vũ và những người hầu.”

“Thế mà đối với nàng, đó là giải pháp thực tế duy nhất,” anh
ta nói.

“Buồn thật,” tôi nói.

Anh nhìn tôi một phát sắc bén rồi chậm rãi gật đầu. “Phải,
thật buồn. Và thực sự lâm li thống thiết nữa. Anh nói hoàn toàn đúng. Bây giờ
tôi cũng nghĩ vậy. Cũng phải thôi, tôi đã già hơn rồi. Nhưng khi đó thì không.
Tôi vẫn còn là một thằng nhóc và hoàn toàn mù tịt về những sự bất an nhỏ bé làm
xáo động tâm trí con người ta. Tất cả những chuyện đó làm tôi sửng sốt, nó làm
tôi bị sốc.”

“Tôi có thể tưởng tượng được,” tôi tán đồng.

Rồi như thoả thuận ngầm, chúng tôi dùng món tartufi.

“Tôi đoán là anh biết điều gì sẽ xảy ra sau đó,” anh nói sau
một lúc im lặng. “Cô ấy và tôi chia tay nhau. Không ai trong chúng tôi thổ lộ
điều gì. Chỉ là một kết thúc tự nhiên. Rất êm thấm. Chúng tôi chỉ thấy mệt mỏi
khi cố tìm cách giữ mối quan hệ đó. Và như tôi biết thì những ý niệm của nàng
về cuộc sống không… Nói thế nào nhỉ? Nàng không chân thành lắm. Không, cũng
không đúng. Điều tôi muốn nói là tôi biết lẽ ra nàng đã có thể tốt hơn. Tôi
thất vọng về nàng. Thay vì hành hạ nhau về những vấn đề cũ rích như trinh
trắng, cưới xin, lẽ ra nàng nên cố gắng học hỏi được nhiều hơn từ cuộc sống.”

“Nhưng điều này quá sức nàng,” tôi nói.

Anh gật đầu, xiên một khoanh nấm cho vào miệng. “Chuyện đó
vẫn xảy ra. Anh bị mất khả năng co dãn. Có một thời điểm anh bị căng đến một
mức giới hạn và không thể đi xa hơn. Điều tương tự vậy đã xảy đến cho tôi. Ngay
từ nhỏ, cả hai chúng tôi luôn luôn bị lùa về phía trước. Hết bị xô lại đẩy,
tiến lên, tiến mãi về phía trước. Người ta hướng anh đến chỗ được đào tạo tốt,
có mọi điều kiện thuận lợi, và ta chỉ có thể làm được những gì người ta bảo.
Cho đến một ngày anh phát nổ.”

“Nhưng làm thế nào anh thoát khỏi điều đó?”

“Tôi đã vượt qua nó,” anh nói sau một lát suy nghĩ. Rồi đặt
dao và nĩa xuống, lấy khăn ăn lau miệng. “Sau khi tôi và cô ấy chia tay, tôi có
một cô bạn gái ở Tokyo. Một cô gái dễ thương. Chúng tôi chung sống cùng nhau
một thời gian. Nói thật, tôi không hề rơi vào trạng thái lo lắng, bất bình như
đã từng có với Fujisawa Yoshiko. Một mối quan hệ thực sự, và tôi thật sự thích
cô bạn mới. Cô nàng đã chỉ bảo cho tôi nhiều điều về những con người có thực,
và tôi bắt đầu có thể kết bạn. Tôi hứng khởi với chính trị. Tôi nhận ra rằng
thực tại có đủ mọi chiều kích và hình dạng. Và thế giới này đủ lớn cho những
giá trị khác nhau cùng tồn tại. Chẳng cần phải thành một sinh viên sáng giá. Đó
là cách tôi bước chân vào xã hội.”

“Và trở nên thành công.”

“Đủ thành công,” anh nói với hơi thở dài than oán. Sau đó
nhìn tôi như thể nhìn một kẻ đồng lõa, anh nói: “So với những người cùng lứa
tuổi chúng ta, khách quan mà nói tôi thừa nhận rằng thu nhập mình cao hơn tất
cả.” Đó là tất cả những gì anh có thể nói.

Nhưng tôi biết câu chuyện vẫn chưa kết thúc, vì thế tôi
không nói gì. Tôi đợi anh ta tiếp tục.

“Tôi không gặp lại Fujisawa Yoshiko một thời gian dài,” anh
tiếp tục. “Thật sự dài. Tôi tốt nghiệp đại học và có việc làm trong một hãng
kinh doanh. Tôi làm việc ở đó năm năm, có một thời gian ở nước ngoài. Mỗi ngày
công việc tràn ngập. Tôi bận rộn đến khó tin. Nghe mẹ nàng nói rằng hai năm sau
khi tốt nghiệp trường Cao đẳng nữ, nàng lập gia đình, nhưng tôi không hỏi nàng
lấy ai. Điều đầu tiên tôi nghĩ đến khi nghe mẹ nàng nói là quả thực nàng đã giữ
trinh trắng đến tận đên tân hôn. Nhưng tôi hơi buồn một chút. Và hôm sau nữa
lại buồn hơn. Nó như thể một kỉ nguyên đã chấm dứt, một cánh cửa đóng sập lại
sau tôi vĩnh viễn. Nhưng điều đó tự nhiên thôi. Fujisawa Yoshiko là cô gái tôi
yêu thực sự chân thành. Chúng tôi đã có những giây phút ngọt ngào bên nhau suốt
bốn năm, thậm chí còn toan tính chuyện cưới nhau. Nàng là người chiếm phần quan
trọng trong thời tuổi trẻ của tôi, vì vậy nên tôi buồn là điều dĩ nhiên. Nhưng
không sao, tôi thực sự hi vọng rằng nàng hạnh phúc. Tôi chúc nàng mọi điều tốt
đẹp. Nhưng tôi cũng hơi lo lắng cho nàng. Nàng mỏng manh quá.”

Người hầu bàn dọn mấy cái dĩa và chúng tôi gọi cà phê.

“Tôi lập gia đình khá trễ, khi tôi ba mươi hai. Chính vì
thế, tôi vẫn độc thân khi nhận được điện thoại của Yoshiko. Năm tôi hai mươi
tám. Đã mười năm trôi qua đến lúc bấy giờ. Trong thời gian đó, tôi nghỉ việc
công ti và làm tự do. Cha tôi cho mượn vốn để tôi sáng lập một công ti nhỏ của
riêng mình. Tôi nhận thấy tiềm năng lớn mạnh của thị trường hàng nội thất nhập
khẩu và bắt đầu thử sức mình. Nhưng mọi sự khởi đầu đều như thế, chẳng có gì
trôi chảy ở giai đoạn đầu tiên. Giao hàng chậm, kho trống rỗng, phí tổn thuê
kho chồng chất, ngân hàng siết cổ… thành thật mà nói, tôi suy sụp và gần như
đánh mất cả hi vọng. Chắc chắn đó là giai đoạn khó khăn nhất trong đời tôi. Và
đúng khi tôi đang chìm xuồng như vậy, nàng gọi điện đến. Tôi không biết làm
cách nào nàng có được số điện thoại của tôi. Chuông điện thoại reng vào lúc 8
giờ tối. Tôi nhận ngay ra giọng nói của nàng. Có những điều ta chẳng bao giờ
quên được. Tôi cảm giác hơi luyến tiếc. Anh biết chắc là tôi sao rồi. Tôi cảm
thấy quá đỗi vui sướng khi được nghe lại giọng nói người bạn gái năm xưa vào
một lúc như thế.”

Anh nhìn chăm chú một lúc lâu vào lò sưởi, như để nhớ lại
điều gì. Nhà hàng đầy ắp khách. Người ta nói cười ở mỗi bàn, bát dĩa lách cách,
cốc rượu leng keng.

“Không biết ai đã nói cho nàng mà nàng biết tất cả mọi thứ
về tôi. Nàng biết tôi còn độc thân, đã đi nước ngoài, đã bỏ chỗ làm cũ và có
công ti riêng. Nàng biết tất cả. ‘Anh đã đến đích. Anh làm được việc. Anh đã
làm em tin tưởng.’ Nàng nói vậy. Tôi không thể diễn tả với anh là tôi vui như
thế nào khi nghe nàng nói vậy. Rồi tôi hỏi về nàng. Nàng cưới ai, đã có con
chưa, sống ở đâu… Nàng không có con. Chồng nàng hơn nàng bốn tuổi, làm việc ở
đài truyền hình. Một đạo diễn, nàng bảo tôi. Tôi nói: ‘Nghe có vẻ bận đấy nhỉ.’
‘Đúng, anh ta quá bận đến nỗi không có thời gian sinh con nữa.’ Nàng nói và
cười. Hai người sống ở Tokyo, trong một khu phố gần Shinagawa. Còn tôi sống ở
Shiroganedai. Không phải là láng giềng nhưng cũng gần nhau. ‘Mọi chuyện đúng là
kì lạ phải không?’ tôi nói. Chúng tôi nói về tất cả những gì mà những đôi tình
nhân cũ thời trung học thường nói trong tình huống ấy. Tôi thấy mình hơi căng
thẳng và vụng về nhưng tất cả đều tốt đẹp. Như hai người bạn cũ gặp nhau, chúng
tôi nói đủ thứ chuyện hình như đến mấy giờ liền. Và khi không còn gì để nói
nữa, chúng tôi im lặng bên hai đầu dây. Có thể nói thế nào nhỉ? Một sự im lặng
dày đặc, khơi cho ta đủ thứ ý nghĩ.” Anh khoanh tay rồi đặt lên bàn nhìn lên
mắt tôi. “Đáng lẽ tôi đã treo máy ở đó. Tôi nói: ‘Cám ơn em đã gọi, rất vui
được nói chuyện với em,’ rồi gác máy, kết thúc câu chuyện. Anh thấy tôi nói thế
nào?”

“Đó hẳn là điều thực tế nhất phải làm,” tôi đồng ý.

“Nhưng nàng vẫn cầm máy. Nàng mời tôi đến chỗ nàng. “Sao anh
không ghé thăm? Chồng em đi làm suốt, còn em buồn chán lắm.” Tôi không biết nói
gì. Tôi chẳng nói gì cả. Nên nàng cũng không nói. Im lặng kéo dài. Và anh biết
nàng nói gì không? Nàng nói: “Anh biết không, em vẫn còn nhớ lời hứa dành cho
anh.”

“Anh biết không, em vẫn còn nhớ lời hứa dành cho anh.” Đầu
tiên, anh chẳng biết nàng đang nói gì. Anh chưa một lần xem lời hứa của nàng là
một lời hứa thật. Nhưng khi nhớ lại lời hứa ấy, anh nghĩ rằng đó chỉ là một sự
lỡ lời, rằng nàng chắc hẳn phải ngượng vì điều đó.

Nhưng nàng chẳng ngại ngùng. Với nàng lời hứa là lời hứa.

Trong thoáng chốc, anh chẳng biết chuyện này sẽ đi về đâu.
Phải làm gì mới đúng đây? Anh nhìn quanh tuyệt vọng nhưng không có bức tường
nào vây quanh, không còn ai hướng đường cho anh đi nữa. Dĩ nhiên anh muốn ngủ
với nàng. Điều này không cần phải nói. Từ khi chia tay nhau, anh vẫn tưởng
tượng ngủ với nàng nhiều lần. Ngay cả khi nhìn thấy một người đàn bà khác, anh
vẫn nghĩ mình đang tìm đường đến với nàng trong bóng đêm. Dù anh chưa nhìn nàng
khoả thân lần nào nhưng anh biết cơ thể nàng qua cảm giác khi sờ nhau qua lớp
áo.

Anh biết sẽ nguy hiểm như thế nào khi ngủ với nàng trong lúc
này. Anh chẳng muốn kích động những gì đã ngủ yên trong bóng đêm quá khứ. Trực
giác bảo anh rằng có những thứ không thể làm. Nhưng dĩ nhiên anh không thể từ
chối. Tại sao anh phải từ chối? Nó là một câu chuyện thần tiên hoàn hảo, một
điều cầu được ước thấy chỉ một lần trong đời. Nàng sống gần bên, và muốn chu
toàn lời hứa đã ban ra trong cánh rừng quá khứ xa xăm.

Anh nhắm mắt lại và không thể nói gì. Anh không còn sức mà nói.

“Này. Anh còn ở đó không?” nàng nói.

“Anh sẽ đến ngay. Em cho anh địa chỉ đi.”

“Nếu là anh, anh sẽ làm gì?” anh ta hỏi tôi.

Tôi lắc đầu. Tôi không biết trả lời như thế nào cho câu hỏi
đó.

Anh cười, nhìn xuống li cà phê đặt ở trên bàn. “Tôi đến chỗ
nàng và gõ cửa. Phần nào đó, tôi hi vọng nàng không có nhà. Nhưng đúng là nàng
đang ở đó, vẫn đẹp như bao giờ. Nàng rót nước mời tôi, và nói chuyện về những
ngày xưa cũ. Chúng tôi thậm chí đã nói về những thành tích học tập xưa kia. Và
anh nghĩ chuyện gì sẽ xảy ra?”

Tôi không biết. Tôi bảo anh ta là tôi không hình dung được.

“Khi còn nhỏ, tôi đã đọc một câu chuyện thiếu nhi.” Anh như
đang nói với bức tường phía xa của nhà hàng. “Tôi quên mất cốt truyện, nhưng
tôi nhớ dòng chữ sau cùng. Nó như thế này: “Và khi mọi chuyện kết thúc, nhà vua
và cận thần phá lên cười.” Đúng là kiểu kết thúc chuyện lạ lùng. Anh không thấy
vậy sao?”

“Ừ, đúng vậy.”

“Tôi ước gì mình có thể nhớ được câu chuyện đó. Chúa biết là
tôi cố gắng mà. Tất cả những gì tôi còn nhớ được là dòng chữ điên loạn sau
cùng: “Và khi mọi chuyện kết thúc, nhà vua và cận thần phá lên cười.” Kết thúc
chuyện kiểu quái gì thế này?”

Chúng tôi đã dùng xong cà phê.

“Chúng tôi ôm ghì nhau,” anh ta nói. “Nhưng tôi không ngủ
với nàng. Nàng không trút bỏ quần áo. Chúng tôi dùng tay sờ soạng nhau như
những ngày xưa cũ. Tôi nghĩ như thế là tốt nhất. Có lẽ nàng cũng nghĩ như vậy.
Chúng tôi vuốt ve nhau rất lâu, lâu lắm. Không ai nói lời nào. Có gì để chúng
tôi nói? Đó là cách duy nhất để chúng tôi nhận ra nhau sau những năm xa cách.
Như khi chúng tôi còn học ở trường. Tất nhiên, mọi thứ giờ đã khác. Có lẽ tình
dục bình thường tự nhiên sẽ giúp chúng tôi hiểu nhau hơn. Và có lẽ nó sẽ làm
cho chúng tôi cùng vui vẻ, hạnh phúc. Nhưng chúng tôi đã trải qua thời đó từ
lâu rồi. Những ngày đó đã bị khóa chặt và không ai có thể phá dấu niêm phong.”

Anh xoay cái li không trong dĩa. Anh giữ nó một lúc lâu đến
mức người hầu bàn đi đến chỗ chúng tôi và chờ đợi. Nhưng điều đó nhắc nhở anh
trả cái li lại chỗ cũ và gọi một li cà phê Espresso khác.

“Có lẽ tôi ở chỗ nàng khoảng một tiếng. Nếu hơn nữa, chắc
hẳn tôi sẽ phát điên mất.” Anh cười ranh mãnh. “Tôi tạm biệt và rời khỏi nhà
nàng. Nàng cũng chào tạm biệt. Và lúc đó thực sự là vĩnh biệt, một lần cho mãi
mãi. Tôi biết điều đó và nàng cũng biết vậy. Lần cuối cùng tôi nhìn thấy nàng,
nàng đứng trên bậc cửa, khoanh tay trước ngực. Nàng nhìn tôi như muốn nói điều
gì đó nhưng rồi lại thôi. Bất luận thế nào, tôi cũng biết nàng sẽ nói gì. Tôi
kiệt sức... trống rỗng. Tôi bước đi không mục đích, cảm thấy mình như đã uổng
phí cả cuộc đời. Tôi ước gì mình có thể quay lại chỗ nàng và làm tình với nàng
dài lâu và đậm sâu. Nhưng tôi không thể làm thế. Và cũng chẳng biết làm gì tốt
hơn.”

Anh lắc đầu, uống hết li cà phê thứ hai.

“Thật khó nói điều này. Nhưng tôi bước thẳng ra ngoài, bắt
một ả gái điếm. Lần đầu trong đời. Và ắt hẳn là lần cuối.”

Tôi nhìn cốc cà phê của mình mà nghĩ về chuyện ngày xưa mình
là một gã xa cách khó gần đến thế nào. Tôi muốn cho anh ta biết tôi đang nghĩ
gì, nhưng chỉ e mình không thể tìm ra lời thích hợp.

“Kể những chuyện thế này, tôi thấy như thể đang nói về một
người nào khác,” anh nói với tiếng cười nhẹ rồi im lặng.

[Chúc bạn đọc sách vui vẻ tại www.gacsach.com -
gác nhỏ cho người yêu sách.]

“Và khi mọi chuyện kết thúc, nhà vua và cận thần phá lên
cười,” cuối cùng anh nói. “Tôi luôn nghĩ đến câu này khi nhớ lại lúc đó. Tôi
đoán nó là một phản xạ có điều kiện. Tôi không biết có phải không, nhưng nỗi
buồn dường như luôn chứa đựng vài câu chuyện hài hước nhỏ lạ lùng.”

Và như tôi nói lúc mở đầu, câu chuyện này chưa đủ để gọi là
một bài đạo đức. Tuy nhiên nó là câu chuyện cuộc đời anh ta, là câu chuyện đời
của tất cả chúng ta. Đó là lí do tôi không thể cười nổi khi nghe anh nói
chuyện. Đến bây giờ tôi vẫn không thể cười.

Thực hiện bởi
nhóm Biên tập viên Gác Sách:
Mai – Fuju – Diên Vĩ
(Tìm - Chỉnh sửa - Đăng)​