HIỂU VÀ VẬN DỤNG CÁC XU HƯỚNG GIÁ

8.0. Số liệu thống kê cho thấy giá cả thị trường vận hành theo xu hướng

Tôi vẫn nhớ như in vào một ngày cuối thập niên 1980, lần đầu tiên tôi chứng minh được bằng các số liệu rằng hầu hết giá cả trên thị trường vận động theo xu hướng. Tôi vô cùng ngạc nhiên và thực sự cảm thấy vui mừng. Cứ như thể tôi vừa nhận được một món quà quý bởi từ nay tôi đã phát hiện ra rằng sự vận động của giá cả hoàn toàn có thể dự đoán được phần nào.

Tôi đã nhiều lần nghi ngờ rằng giá cả vận động theo xu hướng, với phương pháp đầu tư ngày càng phát triển, thế là tôi bắt đầu đầu tư giao dịch dựa theo xu hướng. Tôi thích mua khi thị trường đã vào đà tăng giá vì như thế tôi có cảm giác như mình đang được bơi cùng thủy triều. Tôi có thể nêu ra đây vài lý do giải thích cho các bạn biết tại sao giá lại vận động theo xu hướng.

Blind Freddy thích phân tích các biểu đồ

Tuy nhiên nếu không có bằng chúng, tôi không thể dám chắc được điều gì. Mặc dù Blind Freddy có thể chỉ ra các biến động tăng giảm của thị trường từ hầu hết các biểu đồ giả nhưng tôi biết biểu đồ chỉ có thể đánh lừa được cảm giác mà thôi. Có lẽ chúng ta không thể xác định được thời điểm nào giả bắt đầu vận động theo một hướng, rồi lại đột ngột đảo chiều. Trên một thị trường đang lên giá, nhà đầu tư có thể sẽ thua lỗ nặng nếu như giá bắt đầu giảm trở lại, không còn tiếp tục duy trì xu hướng tăng nữa.

Dĩ nhiên, tôi biết có nhiều người khác cũng nhận biết được các xu hướng giá bởi từ lâu người ta đã cho rằng “xu hướng chính là bạn của chúng ta.” Tuy nhiên, tôi chưa từng thấy có ai tận dụng được hiện tượng này để kiếm được lời cả. Trên thực tế, hầu hết mọi người đều nghĩ rằng tốt hơn hết là nên tìm kiếm cơ hội khi thị trường đã đi quá xa, tức là đã đang tăng giá hoặc giảm giá được một thời gian rồi, và vì vậy nên đầu tư đi ngược hướng thị trường. Một số người cố gắng sử dụng các biểu đồ để giao dịch dựa vào xu hướng biến động giả, tuy nhiên phương pháp này không đem lại hiệu quả mấy. Và vì những lý do nào đó mà có khi những người phân tích biểu đồ không tập trung vào việc theo dõi xu hướng, họ còn làm rối tung mọi thứ lên khi phân tích cả các biến động bất thường khác,

Lý thuyết kinh tế học cho rằng các xu hướng giá không hề tồn tại

Có một điều nữa làm tôi phải suy nghĩ đó là liệu xu hướng có tồn tại có nghĩa là thị trường hoạt động không hiệu quả. Thuyết kinh tế học cho rằng xu hướng này không hề tồn tại. Diễn biến giá trong quá khứ không thể ảnh hưởng gì đến sự vận động của giá cả trong tương lai. Dù bạn đang mua trên một thị trường giá đang tăng hay đang giảm thì khả năng được mất của bạn cũng là như nhau. Nhưng mặt khác, các xu hướng trên thị trường lại cho thấy sự vận động của giá cả trong tương lai không hoàn toàn ngẫu nhiên, bởi nhiều khả năng chúng sẽ duy trì hướng vận động như trong hiện tại. Vậy là thực tế và lý thuyết hoàn toàn trái ngược nhau.

Giao dịch theo xu hướng

Vậy làm thế nào để tôi có được bằng chứng cho thấy giá vận động theo xu hướng? Tôi đã nghĩ ra một mô hình thử nghiệm đơn giản được gọi một cách hình tượng là: “Giao dịch theo xu hướng”. Với mô hình này tôi cùng với các cộng sự của mình chạy thử các chương trình thử nghiệm trên máy tính sử dụng dữ liệu của những năm trước từ rất nhiều các thị trường khác nhau. Chúng tôi so sánh xem thị trường vận động theo xu hướng nhiều hơn hay đi ngược lại xu hướng nhiều hơn. Theo lý thuyết tỷ lệ giữa hai khả năng này có thể là 50:50.

Tuy nhiên, thật thú vị là kết quả thử nghiệm cho thấy có 55% khả năng thị trường tiếp tục xu hướng cũ so với 45% khả năng thị trường đảo chiều. Đây là hai tỷ lệ có sự chênh lệch rất lớn, và đó chính là tỷ lệ thành công của nhà đầu tư (10%).

Con số 10% quá đủ để cho thấy chúng ta đang có một lợi thế so sánh đáng kể nếu chúng ta biết tận dụng. Bạn nên nhớ rằng, như tôi đã nói ở phần trước, chỉ cần một lợi thế tương đương với vài phần trăm là đủ để đem lại lợi nhuận rất lớn cho nhà đầu tư.

Trong phần sau của cuốn sách, tôi sẽ cho các bạn biết tôi đã áp dụng mô hình này thành công như thế nào khi đầu tư vào thị trường. Rõ ràng, kết quả trong thực tế hoàn toàn phù hợp với kết quả trong lý thuyết.

Dấu hiệu của thị trường vận động theo xu hướng

Khi một thị trường đang vận động theo xu hướng đi lên thì nhiều khả năng giá sẽ tiếp tục tăng chứ không giảm. Tương tự giá cả trên một thị trường đang đi xuống cũng sẽ giảm chứ không tăng.

Vậy thì thế nào là thị trường đang có xu hướng đi lên và đi xuống. Đó là một thị trường có các mức giá liên tục tăng hoặc giảm một lượng vừa phải. Chỉ biến động có 1% hay 2% thì không thể tạo ra xu hướng được. Những biến động nhỏ như vậy chỉ đủ để gây chút xôn xao cho thị trường, bắt nguồn từ những hoạt động mua bán ngẫu nhiên của nhà đầu tư. Để hình thành nên một xu hướng, giá cả phải có sự chênh lệch đáng kể từ khoảng 5 đến 10%. Để phân biệt hại hiện tượng này, cảm nhận của bạn sẽ giúp bạn rất nhiều. Cảm nhận được thị trường đang vận động theo xu hướng nào sẽ giúp chúng ta phần nào đoán được điều gì sẽ xảy ra trong tương lai. Các số liệu thống kê cho thấy đầu tư theo xu hướng rất có hiệu quả. Tức là nếu bạn tin vào xác suất thì hãy mua vào khi thị trường đang lên và bán ra khi thị trường đang xuống

Đã nhiều năm trôi qua mà niềm tin của tôi vào các xu hướng giả vẫn chưa hề giảm. Giao dịch theo xu hướng vẫn là lợi thế so sánh dễ dàng nhất mà tôi có được. Bất kì cuốn sách nào viết về giao dịch đầu tư mà không nói được rằng thị trường vận động theo xu hướng thì bạn hãy quẳng chúng đi. Không thể nào bỏ qua các xu hướng, chúng không phải là các ý kiến chủ quan của ai đó, chúng chính là thực tế.

Với các chiến lược này, tôi đã cố gắng phát triển một học thuyết xoay quanh xu hướng, và tôi sẽ xem xét xem tại sao chúng lại tồn tại và phát triển được. Thật kì lạ, những gợi ý của các xu hướng này lại không được nhiều người để ý đến, thậm chí còn bị bác bỏ. Các tác động đó là:

1. Thị trường có xu hướng phản ứng không đầy đủ chứ không phản ứng thái quá.

2. Các biến động lớn và rõ ràng có thể đem lại cơ hội làm ăn rất tốt.

3. Đầu tư theo số đông an toàn hơn.

4. Giao dịch đi ngược lại xu hướng thị trường thường không hợp lý.

5. Tốt nhất là nên gia nhập và rút khỏi thị trường vào các thời điểm thích hợp chứ đừng nên liên tục đầu tư trong thời gian quá dài. Trên đây là những nhận định vô cùng quan trọng đối với tôi. Trong phần sau các bạn sẽ thấy nếu biết kết hợp giữa sự hiểu biết về các xu hướng và hiểu biết về các điều kiện cơ bản của thị trường, bạn sẽ có được một phương pháp giao dịch đầu tư Vô cùng hiệu quả.

8.1. Các xu hướng diễn ra trên khắp các thị trường hàng hóa, tiền tệ, lãi suất, chúng khoán và bất động sản

Một buổi đêm, cựa mình tỉnh giấc sau một giấc ngủ sâu, tôi mắt nhắm mắt mở nhìn chiếc đồng hồ điện tử cạnh giường. 4 giờ 5 phút sáng. Tôi nhìn con số đang chậm chạp thay đổi: 4 giờ 6 phút... 4 giờ 7 phút... 4 giờ 8 phút. Cuối cùng, trong đầu tôi chợt bật ra ý nghĩ: “Giờ là lúc phải mua vào trên thị trường.”

Có khi tôi cần phải nghỉ một thời gian mất...

Nhìn chung các xu hướng giả trên thị trường vận động rất mạnh. Không chỉ có thế, điều này còn đúng với hầu hết tất cả các thị trường và có lẽ có rất ít trường hợp ngoại lệ. Thật kì lạ là sự vận động theo xu hướng lại có thể diễn ra liên tục như vậy trên các thị trường khác nhau ở các quốc gia khác nhau.

Để hiểu được ý tôi, bạn hãy xem bảng số liệu ở trang sau. Trong đó đưa ra một vài mẫu kết quả nghiên cứu gần đây, sử dụng mô hình “Giao dịch theo hướng” mà tôi miêu tả trong chiến lược trước. Con số chênh lệch phần trăm thể hiện mức độ vận động theo xu hướng của thị trường. Giá trị bằng 0 có nghĩa là thị trường không biến động theo xu hướng chút nào cả và đó là một “thị trường hiệu quả”. Nhưng bạn có thể thấy ngay hầu hết các giá trị trong bảng đều là số dương và rõ ràng xu hướng xuất hiện ở tất cả các thị trường hàng hóa, tiền tệ, lãi suất và cổ phiếu. Chỉ có rất ít trường hợp các xu hướng gây thua lỗ trong dài hạn, tức là giá trị phần trăm chênh lệch bị âm.

Tôi sẽ không phân tích chi tiết tất cả các thị trường, không giải thích lý do tại sao một số thị trường phát triển theo xu hướng khả quan hơn các thị trường khác, hay tại sao chúng lại không vận hành theo bất kì một xu hướng nào cả. Mọi bàn luận về những sự khác biệt nho nhỏ giữa các thị trường đều không có nghĩa lí gì hết. Điều quan trọng là hầu hết các thị trường đều vận động theo xu hướng.

Như tôi đã đề cập ở trên, tỷ lệ chênh lệch giữa khả năng thị trường vận động theo xu hướng và không vận động theo xu hướng là khoảng 10%. Có vẻ như đó là một con số nhỏ, nhưng lại cực kì quan trọng. Bạn hãy nhớ rằng ngay cả một lợi thế nhỏ như vậy cũng là đủ để giúp ích cho chúng ta rất nhiều.

Bạn có thể thấy rằng trong bảng trên không có kết quả nào thể hiện giá bất động sản bởi rất khó có thể tìm kiếm đưỢC Số liệu đáng tin cậy. Tuy nhiên, như bạn đã thấy trong Chiến lược 4.8, tôi tin tưởng rằng giá cả bất động sản không chỉ vận động theo xu hướng mà những xu hướng ấy còn thể hiện cực kỳ rõ ràng và mạnh mẽ.

8.2. Các xu hướng đã xuất hiện từ lâu rồi

Chúng ta đã thấy rằng xu hướng là một yếu tố ảnh hưởng rất lớn đến giá cả thị trường. Chênh lệch giữa khả năng giá cả vận động theo xu hướng và không theo xu hướng là 10%. Thực tế này cũng áp dụng với nhiều thị trường khác nhau và thật lạ có rất ít trường hợp ngoại lệ. Ngoài ra xu hướng đã diễn ra từ rất lâu rồi, năm này qua năm khác trong nhiều thập niên liền.

Bạn có thể thấy các kết quả nghiên cứu về thị trường mà tôi đưa ra trong Chiến lược 8.1 đều dựa trên các mẫu nghiên cứu trong một thời gian dài. Trong hầu hết các trường hợp, các phân tích thường sử dụng số liệu từ những năm 1980. Tôi cũng cho rằng trước thời điểm đó, thị trường vận động theo xu hướng còn mạnh mẽ hơn vì khi ấy tính hiệu quả của thị trường còn kém hơn bây giờ.

Một lợi thế so sánh có thể được kiểm nghiệm

Giống như tất cả các cơ hội, một ý tưởng đầu tư có hiệu quả trong quá khứ sẽ càng củng cố hơn nữa niềm tin của chúng ta về tường lai. Và như vậy, các kết quả nghiên cứu mà tôi đưa ra Ở trên càng khiến chúng ta tin rằng các xu hướng của thị trường sẽ còn tiếp diễn một thời gian nữa.

Đầu tư theo xu hướng là lợi thế so sánh duy nhất mà chúng ta có thể xác minh bằng các số liệu. Các lợi thế khác mà tôi đưa ra trong cuốn sách này thực ra mang tính chủ quan nhiều hơn và khó có thể đo lường được. Bất kì cơ hội nào có thể dễ dàng nhận ra giống như các xu hướng đều đã không còn tồn tại nữa, bởi có quá nhiều người cũng biết tận dụng những cơ hội này.

Đầu tư theo xu hướng ngày càng trở nên phổ biến

Vậy thì sẽ chẳng có gì ngạc nhiên khi biết rằng một số nhà đầu tư lớn đã và đang chú ý theo dõi xu hướng thị trường. Khi lần đầu tiên tôi tiến hành kiểm nghiệm các xu hướng hồi 20 năm trước, tôi không thấy có bất kì nghiên cứu nào tương tự. Thị trường khi ấy rất dễ biến động, vì vậy cơ hội giao dịch đầu tư không bao giờ thiếu, và có lẽ mọi người thấy chẳng cần phải nghiên cứu tìm tòi sâu hơn để làm gì. Hồi ấy nhà đầu tư có vẻ lười hơn bây giờ. Tuy nhiên trong vòng 10 năm qua, rất nhiều nhà đầu tư đã khám phá ra các cơ hội có được trên các thị trường vận động theo xu hướng. Giao dịch theo xu hướng đang cực kì được ưa chuộng, đặc biệt là đối với các quỹ đầu tư. Phương thức giao dịch này còn nổi tiếng đến nỗi nó đã được đặt cho một cái tên rất kệu là “giao dịch theo đà”.

Rất dễ nhận ra sự hấp dẫn của phương thức giao dịch theo đà. Đó không phải là một công việc khó khăn gì cả - chỉ đơn giản là mua vào khi thị trường đang đi lên và bán ra khi thị trường đang đi xuống, không cần phải bận tâm gì đến các điều kiện cơ bản của thị trường. Lợi nhuận thu được cũng rất đáng kể. Mức chênh lệch 10% là một cơ hội quá tuyệt vời để tạo ra lợi nhuận về lâu về dài. Cứ 100 lần bạn đầu tư theo xu hướng thì khả năng thắng của bạn cao hơn thua là 10%. Ngoài ra, vì rất nhiều thị trường khác nhau đều vận động theo xu hướng nên không có gì là quá khó để có thể đa dạng hóa rủi ro và hạn chế mức độ biến động của lợi nhuận thu đưỢC.

8.3. Thị trường không phải lúc nào cũng vận động theo xu hướng

Bất kì khi nào thị trường đã liên tục tăng hoặc giảm trong một thời gian dài thì mọi người lại khác nhau rằng: “Thị trường luôn luôn phản ứng thái quá”. Rất nhiều người có cùng quan điểm như vậy.

Hầu hết các nhà đầu tư đều tin rằng thị trường phản ứng thái quá. Họ bình luận một cách tự mãn: “Cứ nhìn thị trường cổ phiếu công nghệ hay cơn sốt đầu tư vào Công ty South Sea' mà xem”. Nhưng xin đừng lầm tưởng. Bất kì thời điểm nào, thị trường có nhiều khả năng sẽ tiếp tục vận động theo hướng đi trước đó chứ không mấy khi diễn biến theo chiều ngược lại. Có nghĩa là thị trường cần phải có thời gian mới điều chỉnh theo đúng hướng được. Dĩ nhiên, trên thực tế thị trường lúc nào cũng không ngừng vận động.

'South Sea Company là một công ty của Anh được độc quyển giao thương với Nam Mỹ theo một hiệp ước kí kết với Tây Ban Nha hôi thế kỷ XVIII. Năm 1720, các nhà đầu tư đổ xô vào mua cổ phiếu của công ty này, gây ra hiện tượng bong bóng đầu cơ và đến tháng 9 năm 1720, sau khi giá cổ phiếu lên đến đỉnh thi bắt đầu sụt giảm mạnh, gây ra náo loạn thị trường thời bấy giờ và sau này, Công ty được biết đến nhiều hơn với cái tên South Sea Bubbles (bong bóng South Sea).

Ngoài vụ đổ vỡ bong bóng đầu tư vào công nghệ và vụ South Sea Bubbles, tôi còn có thể kể ra thêm nhiều ví dụ nữa cho thấy thị trường có những biến động từ từ nhưng rất mạnh để đạt đến một mức độ nhất định, chẳng hạn như:

• Hãy xem chỉ số Down Jones trong vòng hơn 25 năm qua. Vụ sụp đổ thị trường chứng khoán năm 1987 có vẻ giống như sai lầm của thị trường chứ không phải là sự điều chỉnh thị trường. - Hãy xem tỷ giá hối đoán giữa đồng đô la và đồng yên giảm từ khoảng 1 đô la ăn 400 yên xuống còn 1 đô la ăn 100 yên. - Hãy xem các đợt giảm mạnh tỷ lệ lãi suất trên khắp thế giới trong vòng 25 năm qua. Trong các trường hợp này, thị trường phải mất rất nhiều thời gian mới từ từ chuyển động theo đúng hướng được. Nếu nói thị trường hoạt động không hiệu quả thì tức là chúng ta đang nói đến sự phản ứng quá chậm chạp và không đầy đủ của thị trường. Lý luận của tôi có vai trò rất quan trọng đối với các nhà đầu tư. Hãy nhớ: đừng tìm kiếm các cơ hội khi thị trường đang đi ngược lại xu hướng, hãy tìm ở các thị trường đang tiếp tục vận động theo xu hướng của mình. Đây chính là chủ đề của một trong các chiến lược ở phần sau.

8.4. Mặc dù ai cũng biết là xu hưỚng tồn tại nhưng không mấy ai quan tâm đến nó

Các xu hướng có thể đem lại cơ hội rất béo bở cho nhà đầu tư. Nếu đầu tư theo xu hướng, bạn sẽ có được một vài phần trăm xác suất chiến thắng trên thị trường.

Hầu hết các cơ hội kiểu như vậy trên thị trường tài chính đều nhanh chóng biến mất sau khi chúng được nhà đầu tư khám phá ra. Nếu bạn phát hiện một nơi mua được táo với giá rất rẻ, sau đó đem bán lại cho các cửa hàng rau quả ở địa phương thì chắc chắn bạn sẽ mua hết tất cả chỗ tảo đó. Điều tương tự cũng xảy ra trên thị trường. Sự khai thác triệt để sẽ dẫn đến tình trạng cạn kiệt cơ hội.

Tuy nhiên, các xu hướng lại tồn tại rất lâu dài. Vì chúng chỉ đem lại lợi thế có vài phần trăm chênh lệch nên không phải ai cũng biết mà tận dụng giống như trong trường hợp mua rẻ bán đắt những quả táo.

Hiện tượng thị trường phát triển theo xu hướng sẽ còn tiếp diễn

Mặc dù ai cũng biết là xu hướng có tồn tại, nhưng tôi tin rằng xu hướng là một trong những yếu tố sẽ duy trì được mãi trên các thị trường hoạt động không hiệu quả, chúng được hậu thuẫn bởi các nhân tố rất mạnh đằng sau. Chúng không sinh ra từ những sai lầm đơn giản của thị trường trong việc định giá mà chịu tác động của một số điều kiện cơ bản của thị trường và không dễ gì có thể bị loại bỏ. Trong các chiến lược tiếp theo, tôi sẽ đề cập vắn tắt đến các nguyên nhân gây ra xu hướng, đó là:

• Thông tin được thị trường đón nhận một cách từ từ.

• Giá cả thay đổi chậm do quán tính và sự nghi ngờ của nhà đầu tư.

• Giá tăng hấp dẫn nhà đầu tư mua vào. - Các chu kỳ kinh tế kéo theo các chu kì của thị trường.

Hiểu được các nhân tố ảnh hưởng đến biến động giá là VÔ cùng quan trọng. Nhận định được giá cả thị trường biến động theo xu hướng đồng thời xác định và hiểu được nguyên nhân gây ra hiện tượng đó sẽ đem lại hiệu quả cao cho bạn trong đầu tư.

8.5. Các xu hướng cho thấy thông tin đưỢc đưa ra rất từ từ

Tôi luôn luôn cố gắng tìm hiểu tại sao lại tồn tại cơ hội. Nếu tôi mà biết chắc được nguyên nhân thì có lẽ tôi sẽ không bỏ lỡ cơ hội nào và sẽ cảm nhận được cơ hội kéo dài bao lâu. Trong phần sau, bạn sẽ thấy tôi sử dụng xu hướng như một phần trong chiến lược đầu tư giao dịch bằng cách kết hợp chúng với các nhận định của riêng tôi về các điều kiện thị trường. Biết được trên thị trường tồn tại các xu hướng là một chuyện, điều quan trọng phải hiểu được nguyên nhân gây ra xu hướng đó. Nguyên nhân đầu tiên gây ra xu hướng là các thông tin quan trọng không thể ngay lập tức ảnh hưởng đến tất cả thị trường.

Tin tức có vai trò gì?

Có lẽ bạn sẽ ngạc nhiên khi biết rằng thị trường cần phải mất nhiều thời gian mới có thể đánh giá đầy đủ được các thông tin mới. Trong thời đại ngày nay dòng dữ liệu và thông tin liên tục được truyền đi cực kỳ nhanh qua các phương tiện truyền thông và tạo ra các phản ứng ngay lập tức trên thị trường.

Tuy nhiên, chỉ xem xét phản xạ vô điều kiện của thị trường là chưa đủ, tác động của các thông tin thường rất mờ nhạt và có thể mất nhiều thời gian thì thông tin mới được phản ánh đầy đủ trong giá.

Chuyện gì sẽ xảy ra nếu thông tin không được công bố hàng tháng?

Những diễn biến mang tính vĩ mô trong xã hội và trong nền kinh tế như sự lớn mạnh không ngừng của Trung Quốc thường bị thị trường đánh giá thấp. Chúng không được nhà đầu tư chú ý đến hay báo giới đưa tin giống như các số liệu thống kê hàng tháng, vì vậy mặc dù Trung Quốc có vai trò rất quan trọng đối với thị trường, nhưng ảnh hưởng của Trung Quốc lại không thể tóm tắt được bằng một con số và phản ứng của mọi người trước thông tin liên quan đến quốc gia này cũng nhanh chậm khác nhau,

Tóm lại, trong chiến lược này có lẽ phải mất khá nhiều thời gian thì thông tin và các phân tích mới được phát tán trên thị trường. Sự phản ứng chậm trễ này chính là nguyên nhân khiến cho giá biến động theo xu hướng.

8.6. Phản ứng của giá cả thường chậm trễ do sự trì trệ và những mối nghi ngại của nhà đầu tư

Một cách tự nhiên, con người thường khăng khăng bảo vệ ý kiến của riêng mình, ngay cả khi đã có những bằng chứng rõ ràng chứng minh rằng điều ngược lại mới đúng. Hiện tượng này cũng xuất hiện trong giá cả thị trường. Đôi khi thông tin mới được đưa ra có thể lý giải cho những biến động giá lớn. Vậy tại sao thông tin và biến động thị trường không xuất hiện đồng thời? Đó là do phải mất thời gian thì một số người mới tin vào những thông tin đó. Điều này làm cho quá trình phản ứng với thông tin bị chậm lại, cho nên thị trường chỉ biến động từ từ theo xu hướng chứ không điều chỉnh ngay lập tức.

Đầu những năm 1990 xuất hiện áp lực rất lớn làm giảm lạm phát và lãi suất, nhưng rất nhiều người vẫn còn nghi ngờ về điều này, đặc biệt là sau thời kỳ lạm phát hoành hành vào những năm 1980. Tôi vẫn nhớ chính ngày Alan Greenspan cũng mất rất nhiều thời gian mới dám tin áp lực này là thực. Phải chăng ông sợ rằng việc giá vàng tăng liên tục hồi giữa những năm 90 báo hiệu cho một đợt lạm phát mới? Có lẽ đó là điều mà bây giờ ông cảm thấy lo lắng, đặc biệt khi ông vốn được biết đến là người có khả năng duy trì mức lạm phát thấp cho nền kinh tế. Dù sao đi nữa, lãi suất trái phiếu cũng cần có thời gian mới giảm xuống được và nhìn chung, một xu hướng khả quan cũng đã hình thành.

Xu hướng hành động theo số đông làm chậm quá trình đánh giá lại các dự báo

Khuynh hướng đi theo số động của các nhà phân tích và chuyên gia kinh tế học càng làm cho các quan điểm khó thay đổi. Ngoài một số ít người dũng cảm chấp nhận nguy cơ màng tai tiếng, còn lại hầu như không ai dám đưa ra những ý kiến khác người cả. Dành được danh tiếng khó hơn nhiều so với đánh mất nó. Hầu như không ai đủ dũng cảm để dự đoán chi số NASDAQ sẽ tăng gần gấp đôi vào năm 1999 hay dự đoán nó giảm gần 80% ngay sau đó. Chính vì vậy, mọi người đều điều chỉnh dự đoán của mình về các điều kiện cơ bản của thị trường cũng như giá cả một cách rất chậm chạp, và chính sự phản ứng chậm này làm xuất hiện các xu hướng.

8.7. Giá tăng thu hút các nhà đầu tư mua vào

Theo lý thuyết kinh tế, giá tăng làm giảm cầu, còn giá giảm làm tăng cầu. Hãy xem ví dụ về các quả táo. Nếu giá táo tăng, dĩ nhiên mọi người sẽ mua ít đi và chọn những loại hoa quả khác thay thế. Ngược lại, nếu giá táo giảm, mọi người sẽ mua nhiều táo hơn.

Ví dụ về những quả táo nhỏ là khá rõ ràng. Người ta mua táo để ăn và chẳng ai phải dự đoán gì về tương lai của chúng cả. Giá táo khá ổn định và mọi biến động giá đều có thể dễ dàng giải thích được.

Tuy nhiên, trên thị trường tài chính, mọi chuyện lại rất khác. Trên thực tế, giá càng tăng lên càng thu hút nhà đầu tư mua vào và giá giảm lại khuyến khích họ bán ra.

Tất cả đều mong đợi ở tương lai

Trong nhiều trường hợp, người mua tài sản tài chính muốn nhắm đến mức giá trong tương lai. Không giống táo, các loại tài sản này không có giá trị nội tại. Bạn làm sao mà ăn được giấy chứng nhận sở hữu cổ phần cơ chứ? Nhà đầu tư mua các tài sản tài chính là để thu được lợi nhuận. Nói chung, người mua cần phải có niềm tin rằng sau này sẽ có ai đó sẵn sàng mua lại tài sản của họ với mức giá hợp lý. Tuy nhiên, nhà đầu tư cũng thật khó có thể tự tin được vào tương lai. Thị trường luôn bị tác động bởi thông tin và thật khó có thể biết được trong vô số hiện tượng xảy ra trong thực tế và giữa vô số các thông tin thì đâu là thông tin chính xác. Do có những khó khăn như vậy nên tâm lý đóng một vai trò rất quan trọng trên thị trường.

Tâm lý học

Vì việc định giá tài sản tài chính cực kì khó khăn nên chúng ta bị ảnh hưởng rất nhiều bởi nhận định của người khác về chúng. Khi chúng ta thấy giả bắt đầu tăng cao và còn lâu mới đến mức giới hạn, chúng ta rất có tâm lý muốn mua vào. Sẽ là hoàn toàn tự nhiên nếu bạn làm những điều sau:

• Suy diễn và giả định rằng giá cả thị trường sẽ còn lên nữa. - Cảm giác rằng vì người khác đang mua vào nên mua vào là điều khôn ngoan. Có lẽ người mua nào cũng nghĩ như vậy. - Cảm thấy yên tâm vì mình đang mua vào, bởi không phải chỉ có mình mình như vậy.

Có thể người ngoài sẽ thấy ngạc nhiên khi biết rằng tài chính không phải hoàn toàn chỉ dựa vào tư duy logic và toán học. Loại hành vi thị trường này ảnh hưởng đến cả các nhà đầu tư chuyên nghiệp và nghiệp dư. Giá tăng cao hấp dẫn họ mua vào Còn giá giảm khuyến khích họ bán ra. Đây chính là một trong những cách mà thị trường vận động theo xu hướng.

8.8. Các chu kì kinh tế dẫn đến chu kì thị trường

Nền kinh tế vận động theo chu kì, không nóng lên hay nguội đi một cách ngẫu nhiên. Ngay trong giai đoạn phát triển mạnh mẽ của nền kinh tế toàn cầu trong khoảng 25 năm qua chúng ta cũng luôn thấy có xuất hiện các chu kì nho nhỏ xuất hiện khá rõ ràng.

Hiện nay, hầu hết, nếu không muốn nói là tất cả giá cả thị trường đều bị ảnh hưởng bởi tình hình thực trạng nền kinh tế. Vì vậy, giá cả cũng có xu hướng vận động theo chu kì. Ngay cả những thị trường trông đợi nhiều vào tương lai như lãi suất dài hạn, thị trường tiền tệ và giá cổ phiếu cũng bị ảnh hưởng rất lớn bởi chu kì, vì vậy sự biến động của chúng đều phát triển theo kiểu chu kì.

Trong một thị trường hoàn toàn hiệu quả, ta có thể dễ dàng dự đoán được các chu kì kinh tế. Rõ ràng, bạn cũng thấy nền kinh tế thường phục hồi lại từ suy thoái. Tuy nhiên, các nhà phân tích lại thường mất khá nhiều thời gian mới dám tin vào ảnh hưởng của các nhân tố vĩ mô khác. Đó là lý do tại sao trong Chương 5, tôi gợi ý bạn nên vận dụng suy đoán về các biến động lớn trong nền kinh tế để đầu tư vào các lĩnh vực thị trường khác nhau.

8.9. Những thông tin đi ngược lại xu hướng thường bị bỏ qua

Ngay từ khi mới bắt đầu sự nghiệp, tôi đã luôn suy nghĩ về việc liệu thị trường mà tôi đang tham gia đang vận động theo xu hướng đi lên, đi xuống hay không theo xu hướng nào cả. Với suy nghĩ này, tôi bắt đầu nghiên cứu hành vi của chúng. Dần dần, mọi thứ trở nên rõ ràng hơn đối với tôi, và tôi biết rằng xu hướng của thị trường ảnh hưởng đến phản ứng của nó truỚC thông tin mới.

Hết lần này đến lần khác, tôi lại thấy các thị trường đang lên giá bỏ qua các thông tin không có lợi.

Hãy nhìn lại quá khứ để có thể hiểu được thị trường phản ứng với các sự kiện đặc biệt như thế nào

Nhiều năm trước, tôi đã tiến hành một vài nghiên cứu để xem xét xem lãi suất của Australia phản ứng thế nào trước thông tin mới được công bố. Hồi ấy các số liệu về tỷ lệ việc làm hàng tháng được thông báo rộng rãi. Số lượng việc làm mà nền kinh tế tạo ra hay mất đi ảnh hưởng rất lớn đến thị trường trái phiếu.

Vì vậy, chúng tôi xem xét lại các dữ liệu để xem cứ 10.000 công việc thực tế tăng thêm hay giảm đi so với công bố thì giá trái phiếu thay đổi bao nhiêu điểm. Để làm được điều này, chúng tôi so sánh giá cả trước khi có công bố và giá ở các thời điểm khác nhau sau khi thông tin được công bố.

Sau tôi quan tâm và nếu có thể thì sẽ tận dụng nó để đầu tư.

Trước một thông tin hay một công bố mới, tôi định ra mức độ biến động của thị trường và nếu giá thay đổi với tốc độ đủ chậm, tôi sẽ đầu tư. Nếu thông tin mới công bố cho thấy thị trường trái phiếu có thể tăng 12 điểm cơ bản trong vòng vài ngày tới mà sau 10 phút, nó đã tăng tới 6 điểm, vậy tôi sẽ nhảy vào mua ngay. Chiến lược này liên quan đến một số giao dịch đầu tư ngắn hạn mà tôi không thích. Tuy nhiên, nó lại dựa trên mối quan hệ đã được kiểm chứng và không ai trên thị trường có được sự quan tâm và phân tích giống như vậy. Đó chính là lý do tốt để chiến lược này đem lại hiệu quả. Kết luận này cũng dựa trên thực tế là thị trường cần có thời gian mới phản ứng được.

Phản ứng của thị trường trước thông tin phụ thuộc vào xu hướng giá hiện thời

Chính trong quá trình phân tích, niềm tin của chúng ta càng được củng cố hơn. Chúng ta thấy rằng phản ứng của thị trường rất khác nhau, tùy thuộc vào thời điểm công bố thông tin, thị trường đang trên đà đi lên hay đi xuống.

Thị trường đang trong xu hướng đi lên thường bỏ qua các thông tin xấu và càng lên nhanh hơn nếu có thông tin tốt.

Đây lại là một chứng minh cho thấy sức mạnh của xu hướng. Theo lý thuyết, thị trường không phản ứng như vậy. Trước đây người ta không cho rằng các biến động giả trong hiện tại lại có thể báo hiệu được biến động trong tương lai. Chiến lược này sẽ giúp chúng ta có thêm tự tin khi chúng ta áp dụng phương pháp đầu tư theo xu hướng kết hợp với nhận định về các điều kiện căn bản của thị trường.